De diabetische voetenapp: drukplek- en wondpreventie naar een hoger plan

Geplaatst op January 07, 2018

Inloopsessie met demonstratie van onze diabetische voetenapp.


HENGELO – Diabetische voetulcera hebben een grote impact op de kwaliteit van leven en mentale
gesteldheid van de patiënt (Vileikyte, 2001). De aandacht voor preventieve maatregelen vanuit de
voetzorg wordt gelukkig steeds groter. Voetencentrum Wender levert hieraan een bijdrage door van start
te gaan met een innovatieve app, met als doel om drukplekken vroegtijdig op te merken en hiermee
mogelijk voetulcera te voorkomen.

Sinds begin 2015 hebben alle diabetespatiënten met een aantoonbaar verhoogd risico op ulcera in
Nederland recht op voetverzorging vanuit de basisverzekering. Hierdoor zijn veel diabetespatiënten die
voorheen tussen wal en schip vielen nu ondergebracht bij een podotherapeut, die de casemanager is
van hoog-risico voeten. Deze financieringsvorm is erop gericht om ulcera en amputaties te voorkomen.
Waar patiënten eerst pas werden gezien zodra er een ulcus was ontstaan, worden drukplekken nu in
een vroegtijdig stadium aangepakt. Deze unieke situatie heeft anno 2016 de ruimte geboden om een
werkwijze te ontwikkelen waarbij het aantal ontstane ulcera verder zal worden teruggedrongen.

Calculus, een dochteronderneming van softwareontwikkelaar Topicus, brengt sinds 2003 het
Verzekerden InformatieProgramma (VIP) op de markt. Centraal in de dienstverlening van Calculus staat
VIPLive. VIPLive dient als declaratietool, maar ook als managementtool en communicatiemiddel tussen
huisartsen, ketenpartners en zorggroepen. Op VIPLive zijn op dit moment meer dan 4.000 van de 5.000
huisartsenpraktijken in Nederland aangesloten. Voetencentrum Wender zag de mogelijkheid om met
Topicus samen te werken en het ontwikkelde concept toe te passen op de diabetische voetzorg in de
vorm van een mobiele app.

Drukplek- en wondpreventie
Vanuit de wetenschap is veel bekend over het voorkomen van recidieve ulcera, maar er bestaat weinig tot
geen bewijs voor de aanname dat preventieve voetzorg een eerste ulcus voorkomt. Ondanks het gebrek
aan evidentie, gelooft Voetencentrum Wender in deze vorm van voetzorg en hebben zij een pragmatische
oplossing gevonden om drukplek- en wondpreventie naar een hoger plan te tillen.

De app
De app is een tool waarbij de communicatie tussen podotherapeuten en pedicures geoptimaliseerd
wordt. Middels twee-factorauthenticatie wordt toegang verschaft tot een beveiligde omgeving
waarbinnen beide disciplines te werk zullen gaan. In deze omgeving heeft de pedicure de mogelijkheid
om patiënten en daaraan gekoppelde behandelplannen te vinden, te communiceren met collega’s en
behandelingen te registreren. De registratie van een behandeling gebeurt door middel van foto’s van de
voet, waardoor de voortgang van voeten door te tijd heen inzichtelijk wordt. Daarnaast kan er zichtbaar
afgeweken worden van een behandelplan, met toevoeging van een motivatie, waarbij er een melding
verstuurd wordt naar de podotherapeut en er direct intercollegiale communicatie kan plaatsvinden over
de betreffende patiënt.
Afbeelding 1: afwijken van het behandelplan

Behalve de mogelijkheid om af te wijken van een behandelplan en hiermee twijfels over een voet direct
weg te nemen, is er de optie om spoedcontact te hebben. Een voorbeeld van een situatie waarbij deze
optie gebruikt wordt is een forse drukplek waarbij twijfel bestaat over het ontstaan van een pre-ulcus.
Deze procedure geldt niet voor situaties waarin sprake is van rode vlaggen. Hierbij moet direct contact
worden opgenomen met de huisarts. Deze werkwijze wijkt in dat opzicht niet af van de huidige.
Behandelregistratie en boekhouding in één
Om te zorgen dat de pedicure met zo min mogelijk verschillende platformen hoeft te werken, is er
nagedacht over een koppeling met de boekhouding vanuit de app. Deze koppeling houdt in dat het
registreren van een behandeling tegelijkertijd een volledige declaratie is. Hierdoor is het voor de
pedicure niet meer nodig om achteraf declaraties in te dienen en is directe administratieve ontlasting
gerealiseerd.

Snelle communicatie is preventie
De nieuwe vorm van communicatie over diabetische voeten zorgt voor kortere lijnen tussen
podotherapeuten en pedicures, waardoor tijdswinst voor de patiënt ontstaat. Hoog-risico voeten kunnen
met behulp van de app nog eerder worden opgemerkt dan dat nu al wordt gedaan, waardoor de patient
delay kan worden verlaagd. Om te illustreren hoe de nieuwe werkwijze een verbetering is van de oude,
schetsen we hieronder twee voorbeelden.

Oude werkwijze
Een patiënt met neuropathie heeft geen voetproblemen tijdens de controle bij de podotherapeut.
Vervolgens is er door het dragen van foutief schoeisel een clavus tussen de tenen ontstaan. De patiënt
ziet geen noodzaak een specialist in te schakelen, omdat hij geen pijnklachten heeft. Met de ontwikkeling
van de clavus wordt het risico op het ontstaan van een ulcus steeds groter, maar omdat er op de
laatste controle bij de podotherapeut geen problemen waren is de eerstvolgende afspraak pas over zes
maanden. Na verloop van tijd heeft zich een ulcus ontwikkeld tussen de tenen van de patiënt, waarop hij
toch besluit aan de bel te trekken.
Afbeelding 2: een urgente beoordeling aanvragen

Nieuwe werkwijze
Een patiënt met neuropathie heeft geen voetproblemen tijdens de controle bij de podotherapeut.
Vervolgens is er door het dragen van foutief schoeisel een clavus tussen de tenen ontstaan. De pedicure
registreert middels een foto deze ontstane clavus en start een intercollegiaal overleg. De podotherapeut
beoordeelt de foto, ziet dat er nieuw probleem is ontstaan en roept de patiënt op ter controle. Hierbij
draaien we de manier van werken om; niet de patiënt maar de zorgverleners zelf zoeken actief
toenadering tot patiënten om problemen te voorkomen. Zo zullen patiënten met neuropathie die zelf
geen noodzaak hebben om op consult te komen, ondersteund worden bij hun voetzorg.

Kwantiteit is kwaliteit
Het verzamelen van de foto’s geeft niet alleen een helder overzicht van de voortgang van de voeten,
maar zal ook de basis vormen voor een nieuwe kennisbron. Door de voetfoto’s in grote getalen te
archiveren, zullen de verschillende staten van de voet uiteindelijk per categorie in te delen zijn. Hierdoor
wordt het voor een computer op den duur mogelijk om te voorspellen hoe een bepaalde situatie zich
zal ontwikkelen en kan vroegtijdig worden ingegrepen bij drukplekken waarbij voorheen geen risico
geconstateerd werd. Hierbij geldt: kwantiteit is kwaliteit. Hoe meer vergelijkingsmateriaal er bestaat, hoe
groter de betrouwbaarheid van een voorspelling. Deze manier van onderzoek wordt ook wel predictive
modelling genoemd. Het ZGT zal in dit onderzoek een belangrijke rol spelen.

Samen voor betere voetzorg
Voetencentrum Wender gelooft dat deze app een grote stap voorwaarts is in het begrijpen en
behandelen van de diabetische voet en dat zodoende vele drukplekken en wonden voorkomen kunnen
worden. De samenwerking tussen pedicure, podotherapeut, ICT en ziekenhuis is hierbij onmisbaar;
samen voor betere voetzorg.

Vileikyte, L. (2001). Diabetic foot ulcera: a quality of life issue. Diabetes Metab Res Rev, 17(4), 246-9.

Naam organisatie:
Voetencentrum Wender
Datum:
26 januari 2018
Dagdeel:
Middag
Tijd:
10:30-15:30 inloop

Locatie:
Sabina Klinkhamerweg 10,
Hengelo (ov), Overijssel
Aanmelden verplicht:
Nee
Patiënt included:
Nee
Rolstoeltoegankelijk:
Ja
Online event:
Nee
Website event:
E-mailadres contactpersoon: